Een PCR test werkt door in een laboratorium het genetisch materiaal uit een afgenomen monster te vermenigvuldigen, zodat zelfs een kleine hoeveelheid van een virus, zoals SARS-CoV-2, eenvoudig kan worden opgespoord. Eerst wordt er met een wattenstaafje slijm verzameld uit de neus of keel, waarna het monster wordt behandeld met speciale enzymen die DNA of RNA kopiëren en detecteren. Op deze manier kan de PCR-test met hoge nauwkeurigheid aangeven of iemand besmet is, zelfs bij lage hoeveelheden virus.
De PCR test begint met het afnemen van een monster uit de neus of keel, meestal met een speciaal wattenstaafje. Het monster gaat naar het laboratorium, waar het RNA van het virus wordt omgezet naar DNA via het enzym reverse transcriptase. Vervolgens kopieert een andere enzym, polymerase, het DNA vele malen via de zogenaamde polymerase kettingreactie. Zo wordt zelfs een heel kleine hoeveelheid virus genoeg vermeerderd om gevonden te worden. Dankzij deze vermenigvuldigingsstap kan men al vroeg in de infectie fase virussen opsporen die anders mogelijk onopgemerkt zouden blijven.
De primaire functie van de PCR test is het snel en betrouwbaar aantonen van genetisch materiaal van een specifiek virus, zoals het coronavirus. Dit is belangrijk om een juiste diagnose te kunnen stellen, maar ook om bronnen van besmetting en uitbraken snel in kaart te brengen. Patiënten en zorgverleners worden zo adequaat en snel geïnformeerd. Door de hoge gevoeligheid en beperkte foutkans behoort PCR tot de gouden standaard in laboratoria voor virale detectie. Lees meer over wat is medisch onderzoek voor andere diagnostische methoden.
De PCR test is uiterst gevoelig doordat het genetisch materiaal exponentieel wordt vermenigvuldigd, waardoor zelfs minuscule hoeveelheden virus opgespoord kunnen worden. Hierdoor kan iemand vaak al kort na blootstelling positief testen, zelfs als er slechts weinig virus in het lichaam aanwezig is. Dit maakt het mogelijk om besmettingen vroegtijdig te identificeren, uitbraken snel op te sporen en verdere verspreiding te voorkomen. Voor een andere uitleg zie hoe werkt PCR test in detail.
De PCR test werd vooral bekend door de bestrijding van het coronavirus, maar deze moderne laboratoriumtechniek wordt eveneens ingezet bij de detectie van tal van andere virussen, waaronder hiv, griep en hepatitis. Ook voor sommige bacteriële infecties is de PCR test een standaardmethode, omdat het genetisch materiaal van de ziekteverwekker snel kan worden aangetoond. Overal waar betrouwbaarheid en een snelle uitslag van belang zijn, vormt PCR een onmisbare test in het laboratoriumproces.
Wanneer het genetisch materiaal voldoende is vermenigvuldigd in het laboratorium, wordt beoordeeld of het specifieke virus daadwerkelijk aanwezig is in het monster. Een positief resultaat betekent dat genetisch materiaal van het virus gevonden is; een negatieve uitslag houdt in dat het niet is aangetroffen. Afhankelijk van capaciteit en drukte in het laboratorium volgt de uitslag binnen een paar uur tot maximaal twee dagen. Bekijk voor verschillen tussen testen ook onze pagina over PCR test en corona test.
Hoe werkt PCR test ook bij mutaties?
De PCR test richt zich op specifiek geselecteerde delen van het virus-genoom. De meeste mutaties zorgen er dus niet voor dat de test faalt. In zeldzame gevallen met veel mutaties is het aanpassen van de test nodig zodat deze betrouwbaar blijft.
Hoe betrouwbaar is de PCR test?
PCR testen staan bekend om hun hoge betrouwbaarheid, gevoeligheid en specificiteit. Toch kan het bij uitzondering voorkomen dat een monster verkeerd wordt afgenomen of er een technische fout optreedt. Over het algemeen is de kans op een fout echter erg klein.
Wat is het verschil met de sneltest?
PCR testen zijn gevoeliger en nauwkeuriger, hoewel de uitslag vaak wat langer duurt. Sneltesten bieden direct resultaat, maar zijn vooral in het beginstadium van een virusinfectie minder gevoelig, waardoor zeer lage viruswaarden soms onopgemerkt blijven.
Met deze uitleg over hoe werkt PCR test weet je nu precies wat je kunt verwachten en waar je op moet letten. Wil je meer weten over hoe werkt PCR test of over andere medische testen? Ontdek ons kenniscentrum of stel jouw vraag!
Geld op een wijze manier investeren, verdienen, besparen, beleggen, uitgeven, ontvangen én lenen met behulp van betrouwbaar onderzoek. Dat is de missie van de redactie van MAO. Wij onderzoeken de voor- en nadelen van instanties, aanbieders en banken en rapporteren onze bevindingen in heldere, begrijpbare taal. Gebruik de vele honderden artikelen in onze kennisbank voor je eigen doeleinden en bereik ze.
