Asat waarde: wat betekent het en wanneer is deze waarde te hoog?
De asat waarde geeft aan hoeveel van het leverenzym aspartaat-aminotransferase (ASAT) er in het bloed voorkomt. Dit enzym is nodig voor bepaalde stofwisselingsprocessen en wordt vooral gemeten om schade aan de lever, het hart of de spieren te detecteren. Meestal ligt de normale asat waarde tussen de 0 en 40 U/l. Lichte verhogingen hoeven niet direct op een ernstige aandoening te duiden, maar wanneer de waarde sterk of langdurig verhoogd blijft, is het verstandig om door een arts te laten onderzoeken wat er precies aan de hand is. Lees meer over relevante onderzoeken op hoe werkt bloedonderzoek.
Waarom wordt je asat waarde gemeten?
Artsen vragen een meting van de asat waarde aan als ze vermoeden dat er sprake is van schade aan de lever, het hart of de spieren. Dit kan het geval zijn bij klachten die passen bij leverziekten zoals hepatitis, vetophoping in de lever, of na een mogelijk hartinfarct. Daarnaast wordt tijdens het gebruik van bepaalde medicijnen die een belastend effect op de lever kunnen hebben, regelmatig de asat waarde gecontroleerd. Op deze manier kan schade vroegtijdig worden opgespoord en behandeld worden. Voor meer achtergrondinformatie kijk je op leverfunctieonderzoek.
Oorzaken van een verhoogde asat waarde
Er zijn diverse oorzaken waardoor de asat waarde kan stijgen. Acute of chronische leveraandoeningen, zoals infecties of auto-immuunziekten, zijn veelvoorkomende redenen. Ook intensief sporten kan tijdelijk een verhoging veroorzaken, net als bepaalde spieraandoeningen. Hartproblemen, bijvoorbeeld na een hartaanval, en gebruik van medicijnen of alcohol kunnen de lever eveneens belasten en een verhoogde asat waarde veroorzaken. In sommige gevallen duiden infecties of ontstekingen elders in het lichaam op een verhoogde asat waarde.
Verschil tussen asat waarde en alat waarde
Naast de asat waarde wordt vaak ook de alat waarde gemeten tijdens een leveronderzoek. Beide zijn leverenzymen, maar hebben een wat andere betekenis. Een verhoogde alat waarde wijst meestal specifiek op leverschade. De asat waarde kan echter ook stijgen door schade aan andere organen zoals het hart of de spieren. Artsen kijken vaak naar de verhouding tussen deze twee waarden om te bepalen waar de oorzaak van het probleem waarschijnlijk ligt. Meer uitleg over deze waarden lees je bij symptomen leverproblemen.
Wanneer is een asat waarde te hoog?
Men spreekt van een te hoge asat waarde als deze boven de 40 U/l uitkomt, al kunnen de exacte referentiewaarden per laboratorium verschillen. Een lichte verhoging is niet altijd reden tot zorg; bijvoorbeeld fanatiek sporten of een tijdelijke ontsteking kunnen de waarde verhogen. Als de asat waarde echter sterk verhoogd is of langdurig verhoogd blijft, is verder onderzoek nodig om de oorzaak te achterhalen. Dit helpt mogelijke onderliggende aandoeningen tijdig op te sporen.
Wat kun je doen bij een te hoge asat waarde?
Als de asat waarde verhoogd is, is het belangrijk om samen met je arts aanvullende tests te laten doen om de oorzaak vast te stellen. Vermijd het gebruik van overmatige alcohol en wees voorzichtig met medicatie waarvan bekend is dat ze belastend kunnen zijn voor de lever. Houd je altijd aan het medisch advies, want de juiste behandeling is afhankelijk van de uitkomst van verder onderzoek. Voor praktische tips kijk je bij zelftest bloedwaarden.
Veelgestelde vragen over asat waarde
- Kan ik mijn asat waarde zelf beïnvloeden?
Door gezond te eten, voldoende te bewegen en alcohol te beperken kun je je lever gezond houden, wat vaak een positieve invloed heeft op de asat waarde.
- Moet ik me direct zorgen maken als mijn asat waarde verhoogd is?
Een lichte verhoging is vaak onschuldig en kan bijvoorbeeld voorkomen na intensief sporten. Raadpleeg echter altijd je arts als de waarde lang verhoogd blijft of als je symptomen ervaart.
- Kan een verhoogde asat waarde wijzen op iets anders dan leverproblemen?
Zeker, ook hartproblemen, spierschade en bepaalde infecties kunnen je asat waarde verhogen. Het is daarom belangrijk om altijd een arts naar de uitslag te laten kijken.
Wil je meer weten of bereid je je voor op een onderzoek naar je asat waarde? Bekijk dan de informatie over bloedonderzoek of vergelijkbare testen. Hopelijk heb je zo een duidelijk beeld van wat de asat waarde is en wanneer deze te hoog is.